UPS aküleri kaç yıl dayanır?
UPS’lerde yaygın olarak tam kapalı, kuru tip (VRLA) aküler kullanılır. Bu akülerin UPS içindeki kullanım ömrü, çalışma koşullarına bağlı olarak genellikle 3 – 5 yıl arasındadır. Akü üzerinde yazan tasarım ömrü, ideal sıcaklık ve şarj koşullarında geçerlidir; gerçek ömür çoğu zaman bundan kısadır.
Akü ömrünü kısaltan nedenler
- Yüksek ortam sıcaklığı: Akü ömrünü en çok etkileyen etkendir. Kabul gören genel kurala göre, 25 °C’nin üzerinde her 10 °C’lik artış kuru tip akülerin ömrünü yaklaşık yarıya indirir.
- Sık ve derin deşarj: Kesintilerin sık olduğu yerlerde aküler daha çok çevrim yapar ve daha hızlı yıpranır.
- Yanlış şarj gerilimi: Gereğinden yüksek ya da düşük şarj gerilimi kapasite kaybını hızlandırır. Sıcaklık kompanzasyonlu şarj bu riski azaltır.
- Farklı yaşta akülerin bir arada kullanılması: Seri bağlı bir akü grubunda zayıf akü tüm grubun performansını düşürür.
- Uzun süre şarjsız bekleme: Depoda ya da kapalı UPS’te uzun süre bekleyen aküler kendiliğinden deşarj olur ve kalıcı kapasite kaybı yaşar.
Değişim zamanının geldiğini gösteren belirtiler
| Belirti | Ne anlama gelir? |
|---|---|
| Kesintide UPS beklenenden çok daha kısa dayanıyor | Akü kapasitesi düşmüş |
| UPS akü arızası ya da "akü değiştir" uyarısı veriyor | Otomatik akü testi başarısız olmuş |
| Akü kasasında şişme, çatlak ya da sızıntı | Akü kullanılmamalı, hemen değiştirilmeli |
| Akü bağlantılarında oksitlenme | Temas direnci artmış, kontrol gerekli |
| Akülerin 3 – 5 yaşını doldurmuş olması | Belirti olmasa bile test edilmeli |
Akü testi nasıl yapılır?
Sadece akü gerilimini ölçmek akünün sağlam olduğunu göstermez; kapasitesini kaybetmiş bir akü de normal gerilim gösterebilir. Doğru sonuç için akülerin yük altında test edilmesi, her akünün ayrı ayrı ölçülmesi ve zayıf akülerin tespit edilmesi gerekir. Periyodik bakımda bu testler düzenli olarak yapılır.
Akü değişiminde dikkat edilecekler
- Aynı gruptaki aküler birlikte değiştirilmelidir; yeni ve eski akü aynı seriye bağlanmaz.
- Akü tipi, kapasitesi (Ah) ve sayısı UPS’in teknik değerlerine uygun olmalıdır.
- UPS akü gerilimi yüksek DC gerilimdir; değişim yetkili teknik personel tarafından yapılmalıdır.
- Kullanılmış aküler atık akü olarak yetkili toplama noktalarına teslim edilmelidir.
Sık sorulan sorular
UPS aküsü kaç yılda bir değişir?
Çalışma koşullarına bağlı olarak genellikle 3 – 5 yılda bir. Yüksek sıcaklıkta ve kesintinin sık olduğu yerlerde bu süre kısalır.
Akülerin sadece bir kısmını değiştirebilir miyim?
Seri bağlı bir akü grubunda yeni ve eski akülerin birlikte kullanılması önerilmez; zayıf akü yeni aküleri de yorar. Grup birlikte değiştirilmelidir.
Akü değişimi için UPS’i kapatmak gerekir mi?
Modele göre değişir. Bazı UPS’lerde bakım bypass ile yük beslenmeye devam ederken akü değiştirilebilir; PM Serisi gibi modüler sistemlerde akü modülleri sistem çalışırken değiştirilebilir.
Kesin seçim için yerinde keşif öneririz.
